Ο Leon Payne ήταν ένας συνθέτης και τραγουδιστής της country εκεί μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο… Ο ίδιος δεν έκανε μεγάλες επιτυχίες πολλές και είναι πιο γνωστός σαν ο συνθέτης τραγουδιών που έγιναν επιτυχίες με φωνές άλλων. Ο Leon Payne παρόλο που ήταν τυφλός και αυτός και η γυναίκα του, πήγαιναν με την κόρη τους σινεμά η οποία αναλάμβανε να τους περιγράφει το τι συνέβαινε στην οθόνη. Σύμφωνα με τα λεγόμενα της κόρης τους, η οικογένεια Payne είχε δει το Psycho του Hitchcock και από κει μάλλον αντλώντας έμπνευση το 1968 θα κυκλοφορήσει μία δική του σύνθεση τραγουδισμένη από τον Eddie Noack με τον ίδιο ακριβώς τίτλο: Psycho. Είναι φαινομενικά μια ακόμα country murder ballad στην οποία όμως αν εμβαθύνει κανείς λίγο περισσότερο θα δει πολύ σύντομα ότι ξεφεύγει τελείως σχεδόν από το πλαίσιο αυτής της κατηγορίας τραγουδιών.
Παραθέτω τους στίχους αμετάφραστους είναι σχετικά απλοί οπότε δε θα δυσκολευτείτε.
Can Mary fry some fish, mama
I’m as hungry as can be
Oh lord, how I wish, mama
You could stop the baby cryin’
‘Cause my head is killing me
I saw my ex again last night mama
She was at the dance at Miller’s store
She was with that Jackie White mama
I killed them both
And they’re buried under Jacob’s sycamore
You think I’m psycho don’t you mama
I didn’t mean to break your cup
You think I’m psycho don’t you mama
You better let ’em lock me up
Oh, don’t hand me Johnny’s pup mama
As I might squeeze him too tight
I’m havin’ crazy dreams again mama
So let me tell you ’bout last night
I woke up in Johnny’s room mama
Standing right there by his bed
With my hands around his throat mama
Wishing both of us were dead
You think I’m psycho don’t you mama
I just killed Johnny’s pup
You think I’m psycho don’t you mama
You’d better let ’em lock me up
Oh you recall that little girl mama
I believe her name was Betty Clark
Oh don’t tell me that she’s dead mama
‘Cause I just saw her in the park
We were sitting on a bench mama
Thinking of a game to play
Seems I was holding a wrench mama
Then my mind just walked away
You think I’m psycho don’t you mama
I didn’t mean to break your cup
You think I’m psycho don’t you mama
Mama why don’t you get up?
Ο κακός δεν είναι παράνομος. Ο κακός δεν είναι κακός. Δεν πυροβόλησε έναν άντρα στο Reno για να τον δει απλά να πεθαίνει. Δεν έκανε κάποιο έγκλημα πάθους. Δεν βρέθηκε σε δύσκολη θέση και αναγκάστηκε να εγκλιματίσει. Του βγαίνει φυσικά… αυθόρμητα… χωρίς σκέψη ή συναίσθηση παρά μόνο εκ των υστέρων ότι κάνει κάτι κακό… Εδώ το χειρότερο κακό δεν είναι ότι το κακό είναι κακό. Είναι ότι το κακό δεν έχει επίγνωση της κακίας του. Παρά μόνο μια ανατριχιαστική υποψία…
Αλλά ας γυρίσουμε στα σημεία μας. Το τραγούδι του Payne θα παραμείνει στην αφάνεια για πάνω από μια δεκαετία και θα είναι κάτι καλά παλικάρια από την Αυστραλία αυτοί που θα το αναστήσουν, και πραγματικά θα πάρουν την ψυχρότητα, την παράνοια, τη φρίκη του τραγουδιού και θα την επανατοποθετήσουν στην εποχή τους. Πρόκειται για τους Beasts of Bourbon οι οποίοι θα το επιλέξουν ως το πρώτο τους single. Είναι μια από εκείνες τις περιπτώσεις διασκευών όπου δε φαντάζεσαι, δεν υποψιάζεσαι και δεν πάει το μυαλό σου με τίποτα στο ότι μπορεί να είναι διασκευή γιατί έρχεται και δένει πολύ φυσικά με αυτούς που το ερμηνεύουν… Το βασικότερο όμως, είναι ένα τραγούδι που κάτω από το βάρος της ακόμα πιο τρομερής δεκαετίας του ’80 πρέπει να ξαναειπωθεί. Με μεγαλύτερη ένταση και μεγαλύτερο πάθος. Κυρίως με μεγαλύτερη ψύχωση. Η pop αισθητική και η παστέλ απαλότητα της δεκαετίας του ’60 έχει μετατραπεί σε heavy metal ακρότητες σκισμένων σαρκών και φωσφοριζέ χρώματα. Και εδώ έρχονται τα τέρατα του bourbon να επιτείνουν την ψύχωση. Να μετατρέψουν την αποτραβηγμένη και flat εκτέλεση των country εκδοχών σε ειρωνικό σιγανό μουρμούρισμα που σταδιακά μετατρέπεται σε μια βουβή οργή και ένα τρελό παρανοϊκό γέλιο.
http://www.youtube.com/watch?v=vy9oLsN5qzk
Και έτσι πια στη δεκαετία του ’80 ο τρόμος και η τρέλα γίνεται αντίσταση και αντίδραση. “Νομίζεις ότι είμαι psycho έ μανούλα; Έτσι δεν είναι; Μπορείς να στείλεις να με μαζέψουνε…” Μας λέει το τραγούδι, αλλά υπονοεί με σαράντα τρόπους και κυρίως με την επανάληψη του “mama” κάθε δεύτερο στίχο “Άκου μανούλα, δικό σου παιδί είμαι, από τα σπλάχνα σου βγήκα, εσύ με έφτιαξες, εσύ με μεγάλωσες, εσύ με τάισες, εσύ με τιμώρησες, εσύ με πόνεσες, εσύ μου έφτιαξες το πλαίσιο! Οπότε ναι, είμαι psycho! Χαίρεσαι τώρα;” Είτε η μανούλα μας είναι η κανονική μανούλα μας, είτε η μανούλα μας είναι οι κοινωνικές συνθήκες που μας γεννάνε και μας μεγαλώνουνε το νόημα είναι το ίδιο: Σου γυρνάω την τρέλα, στην επιστρέφω, στην γυρίζω με το ίδιο νόμισμα. Μετατρέπω την τρέλα μου σε όπλο εναντίον σου ακριβώς όπως εσύ έστρεψες τα όπλα του ορθολογισμού σου εναντίον μου. Αυτό που έλεγαν στο κίνημα της αντιψυχιατρικής πολύ απλά: Η αρρώστια όπλο ενάντια στον καπιταλισμό.
Ή όπως ακόμα λένε νεαρές ή όχι τόσο νεαρές παρεκτρέπουσες συμπεριφορές στις γωνίες της σκοτεινής μητρόπολης: Αρρώώώώώώστια…
Και εδώ είναι το κλειδί. Το ΄30, τρόμος ήταν η απουσία της οικονομίας, το ’60 τρόμος γίνεται η παρουσία της οικονομίας, το ’80 τρόμος είναι το lifestyle δηλαδή η απεικόνιση της οικονομίας την οποία απεικόνιση του γυαλισμένου εξωφύλλου απειλεί η παρακμή, η αρρώστια, η παρεκτροπή διανοητική ή σωματική.
Τρόμος θα είναι πάντα κάτι το ξένο που επιβάλλεται πάνω στις ζωές μας.
Σημείωση: Για την ιστορία του θέματος το τραγούδι το έχουνε διασκευάσει ακόμα ο Elvis Costello για το Almost Blue το οποίο όμως δεν κυκλοφόρησε όταν βγήκε ο δίσκος παρά μόνο αργότερα σε κάποια deluxe έκδοση και ο Rudi Petrudi στο White Trash… Η πιο cult όμως εκτέλεση είναι αυτή της Amanda Palmer με το γιουκαλίλι της παρέα του εκλεκτού της συζύγου Neil Gaiman.
Άλλα κείμενα του Βα.αλ. μπορείτε να βρείτε στο μπλογκ του. Μπορείτε επίσης να τον ακούσετε ως ραδιοφωνικό παραγωγό κάθε Σάββατο 18:00-20:00 στο online ραδιόφωνο musicsociety.
