Πριν μερικά χρόνια, έθεσα με μεγαλύτερη σαφήνεια και περισσότερο ενδιαφέρον το ερώτημα “τι έκανες στον πόλεμο γιαγιά”. Ήξερα πως το σόι της ήταν μια μεγαλοαστική οικογένεια της Άρτας, της οποίας οι γόνοι (η γιαγιά και τ’ αδέρφια της) – μέσα στον παροξυσμό της κληρονομιάς που διαολίζει όσους μεγαλώνουν στα λούσα χωρίς να διδάσκονται ποτέ την παραγωγή – ξόδεψαν όλην την περιουσία, καταλήγοντας φτωχοί σαν τους πρώην εργαζόμενούς τους, κυνηγώντας τις όχι ιδιαίτερα υπολογίσιμες προίκες των ανθρώπων που παντρεύτηκαν. Το σόι αυτό, ήταν όλοι στον ΕΔΕΣ, πράγμα αναμενόμενο για ένα τέτοιο κοινωνικό στάτους. Η ίδια, όπως πληροφορήθηκα, η κόρη της ομορφιάς και του πλούτου που επιθυμούσε όλη η Άρτα, κρυφά από την οικογένειά της, μοίραζε εφημερίδες της ΕΠΟΝ στην περιοχή.
Μια γυναίκα δεν είναι του ανδρός της και δεν είναι του πατρός της. Έτσι θα έπρεπε να είναι, έτσι προσπαθούν πολλές γυναίκες εδώ και σχεδόν δύο αιώνες να μην είναι. Και στα καθ’ ημάς έχουν κερδίσει σε έναν βαθμό, σ’ αυτόν που όσοι ακόμα υπεραμύνονται κάποιας ανδρικής ανωτερώτητας φαίνονται γελοίοι και γραφικοί, περισσότερο φωνακλάδες ενός άμυαλου – πλην όμως εξαιρετικά υστερόβουλου – συντηρητισμού, παρά υπέρμαχοι ενός “σωστού παλιού κόσμου” τον οποίον κατάπιε μια δόλια “νέα εποχή”.
Όμως αυτή η νίκη βρίσκεται στο πεδίο των κοινωνικών αξιών, των οραμάτων σε σπερματική μορφή και όχι σ’ αυτό μιας ουτοπίας που είναι ήδη εδώ. Η πραγματικότητα αντιμάχεται σφόδρα αυτό το όραμα ισότητας. Ο δρόμος είναι ναρκοθετημένος, έτοιμος πάντα να ανατιναχτεί και να διαμελίσει όσες πάνε να τον βαδίσουν μαχητικά. Είτε με τους παρενοχλητικούς ψιθύρους των εργασιακών διακρίσεων, της εξύβρισης και της υποτίμησης, είτε με την πρωτόγονη μανία της κακοποίησης, των βιασμών και της κλειτοριδεκτομής, ο πυροκροτητής δουλεύει πάντα σε έναν ιδεολογικά νευτώνειο κόσμο που επιμένει στη δράση-αντίδραση και κάνει τα στραβά μάτια στην πικρή αυτο-αμφισβήτηση της κβαντομηχανικής.
Η ιστορία πάει πολύ πίσω, φτάνει στα βάθη των αιώνων, μέχρι και στην αρχαίοελληνική γραμματεία που τόσοι επικαλέστηκαν, διαβάζοντας ο καθένας ό,τι ήθελε. Η Σαπφώ δεν είναι μία ρηξικέλευθη φιγούρα που μέσω του ερωτισμού της γεννάται το μεγάλο έργο της, αλλά η ποιητρία που μπορούμε να εκτιμήσουμε τον λυρισμό της μόνο επειδή το να ελκύεσαι από γυναίκες είναι “αντρικό χαρακτηριστικό”. Η Λυσιστράτη δεν είναι μία μεγάλη στρατηγός της καθημερινής βιοπάλης, αλλά μία υστερική τύπισα με θολωμένη κρίση που με μαγικό τρόπο ανάγει ένα νάζι σε flash mob. Η Αντιγόνη δεν είναι μεγάλη επαναστάτρια, αλλά ένα “ευαίσθητο κοριτσάκι” (οργανικής σημασίας το μειωτικό υποκοριστικό) που αδυνατεί να κατανοήσει την αναγκαιότητα του νόμου που υπαγορεύει ο μεγάλος άντρας και βασιλιάς Κρέων. Είναι η ίδια μηχανή που βαφτίζει τον (μισογυνικό αλλά και ευρύτερο) αυταρχισμό του Πλάτωνα και του Αριστοτέλη ως “γνώση”, ενώ ο Διογένης ο Κυνικός αποτελεί απλά το “cult” και αντίστοιχα, που θα επιδείξει τη λυρική δεινότητα του Πίνδαρου, ενώ δεν θα πει κουβέντα για τον ρίψασπη Αρχίλοχο του οποίου η αντι-πολεμική ειρωνεία “ντροπιάζει” τις σύγχρονες μιλιταριστικές “αντρίκειες” αναγνώσεις.
Αυτή είναι η ιστορία των γυναικών, μία ιστορία υποτίμησης, ένα τριχιλιετές πολεμικό ρεπορτάζ που μόλις σήμερα βλέπουμε τις φωτογραφίες του. Γυναίκες διαπομπευόμενες, χαστουκισμένες, λιθοβολημένες, κακοποιημένες, βιασμένες, νεκρές. Γυναίκες που μάχονται για την ποιότητα ζωής τους, ενόσω “προοδευτικοί” καλλιτέχνες τις κοροϊδεύουν με μία τιποτένιας ποιότητας τέχνη του τύπου “γυναίκες τριγύρω πολλές, πάρα πολλές”. Γυναίκες σε σκλαβοπάζαρα στα βίντεοκλίπ τους, γυναίκες-αντικείμενα στους στίχους τους, γυναίκες-διακοσμητικά στη ζωή τους.
